Pijak i Myśliwy – „polscy” sułtani Imperium Osmańskiego
19 lutego 2024, 10:04Państwo osmańskie powstało pod koniec XIII wieku, do Europy wkroczyło w drugiej połowie XIV wieku, a sto lat później zakończyło tysiącletnie dzieje Cesarstwa wschodniorzymskiego, znanego obecnie jako Cesarstwo Bizantyńskie. Ono zaś było kontynuatorem jeszcze starszego państwa, którego początki datujemy na rok 753 p.n.e. Imperium Osmańskie było państwem wielonarodowym, w którym rządził nie tylko żywioł turecki. Wielu sułtanów miało pochodzenie greckie, albańskie czy serbskie. Było wśród nich dwóch, których korzeni możemy szukać na terenie dawnej Rzeczypospolitej.
Mamy pierwszy genom Y. pestis z epicentrum pierwszej udokumentowanej pandemii
2 września 2025, 08:38Po raz pierwszy udało się zdobyć genetyczny dowód na występowanie Dżumy Justyniana – pierwszej odnotowanej pandemii w historii ludzkości – tam, gdzie się rozpoczęła, we wschodniej części basenu Morza Śródziemnego. Odkrycia dokonali naukowcy z University of South Florida we współpracy z kolegami z University of Sydney, CSIR-Indian Institute of Chemical Biology w Kalkucie oraz Florida Atlantic University. Ich badania uzupełniają ważne luki w rozumieniu pandemii. Dotychczas bowiem wszelkie dowody genetyczne pochodziły z Europy Zachodniej, z terenów odległych od epicentrum pandemii.
Drugi pod względem długości mur Azji
27 września 2007, 10:50Archeolodzy odkopali w północnym Iranie kolejny fragment drugiego pod względem długości muru obronnego Azji. Pozostałości po budowli ciągną się od Morza Kaspijskiego po góry Piškamar na odcinku aż 200 km (niektóre źródła wspominają o 155 km).
Rekin wędrowniczek
9 kwietnia 2009, 00:51Rekiny wielorybie (Rhincodon typus), największe ryby żyjące obecnie na świecie, wykazują zaskakująco niską różnorodność genetyczną - twierdzą badacze z Uniwersytetu Illinois w Chicago. Zdaniem autorów świadczy to o migracji zwierząt, która może utrudnić ich ochronę.
Nowy rodzaj i gatunek delfina
5 listopada 2010, 10:16Na podstawie skamieliny znalezionej w 2008 r. na terenie Morza Północnego zidentyfikowano nowy rodzaj i gatunek delfina. Nadano mu nazwę Platalearostrum hoekmani – od rybaka Alberta Hoekmana, który wyłowił czaszkę plio-plejstoceńskiego ssaka.
Zewnętrzne jajniki
23 marca 2012, 06:56Allapasus aurantiacus reprezentuje gromadę jelitodysznych. Żyje na dnie morza u wybrzeży Kalifornii. Samice tego gatunku są pierwszymi zwierzętami, o których wiadomo, że ich jajniki nie znajdują się w jamie ciała, ale na zewnątrz. Autorzy odkrycia podkreślają, że nie są w tym osamotnione i takich jak one jest więcej.
Najstarszy port
15 kwietnia 2013, 08:33Francusko-egipski zespół archeologów odkrył najstarszy znany port na świecie. Wiek struktury znalezionej u wybrzeży Morza Czerwonego oceniono na około 4500 lat. Zdobyte dowody wskazują, że miejsce to jest o ponad 1000 lat starsze niż inne znane porty - powiedział egiptolog z Université Paris Sorbonne Pierre Tallet, dyrektor misji archeologicznej.
Ludzie spędzili 10 000 lat na Beringii?
3 marca 2014, 18:44Antropolog Dennis O'Rourke z University i dwóch jego kolegów, próbując połączyć dane pochodzące z badań DNA oraz badań paleośrodowiskowych, stwierdzili, że ludzie, którzy opuścili Azję i udali się w kierunku Ameryki, przez około 10 000 lat przebywali na obszarach lądów łączących oba kontynenty
NASA prezentuje łódź do badania Tytana
16 lutego 2015, 10:08Podczas Innovative Advanced Concepts (NIAC) Symposium NASA zaprezentowała koncepcję pojazdu, który miałby pływać w składających się z metau i etanu oceanach Tytana, księżyca Saturna. Agencja pokazała też film wideo stworzony przez Glenn's COMPASS Team we współpracy z naukowcami z Applied Research Lab.
Bakterie podróżują stopem na mikroplastiku?
26 lipca 2016, 13:06Potencjalnie chorobotwórcze przecinkowce z rodzaju Vibrio mogą przetrwać na pływających w morzu mikrofragmentach tworzyw sztucznych.

